Month: Նոյեմբեր 2024

Առաջադրանք 1. Բրոնզը պղնձի համաձուլվածքն է՝ այլ տարրերի (մեծ մասամբ՝ մետաղների) հետ։ Տարբերում են անագային՝ պարունակում է32%անագ, ալյումինային՝ (5–11% ալյումին), կապարային (մինչև 33% կապար), սիլիցիումային (մինչև 4% սիլիցիում) և այլ բրոնզներ։

ա) 100 կգ անագային բրոնզ համաձուլվածք պատրաստելու համար քանի՞ կգ պղինձ և անագ է անհրաժեշտ: բ) Որտե՞ղ են կիրառում բրոնզը:

Առաջադրանք 2. Օդի հետ շփվելու ժամանակ սովորական պողպատի մակերևույթին առաջանում է երկաթի օքսիդի կեղև, որն աստիճանաբար վերածվում է ժանգի և քայքայում է իրը: Գրեք սովորական պողպատի ժանգոտման ռեակցիայի հավասարումը՝ թթվածնի և ջրի ազդեցությամբ:

Առաջադրանք 3. Չժանգոտվող պողպատը պարունակում է նվազագույնը 10 % քրոմ ըստ զանգվածի: Որոշեք 100 գ չժանգոտվող պողպատի նմուշում քրոմի մեկ ատոմին երկաթի քանի՞ ատոմ է բաժին ընկնում:

Առաջադրանք 4. <<Սպիտակ ոսկին>> իրենից ներկայացնում է ոսկու համաձուլվածքը պլատինի, պալադիումի կամ նիկելի հետ, որոնք համաձուլվածքին սպիտակ գույն են տալիս: Սպիտակ ոսկու երկու տարբեր համաձուլվածքներ համաձուլել են 1:4 զանգվածային հարաբերությամբ: Առաջին համաձուլվածքում ոսկու պարունակությունը ըստ զանգվածի եղել է 60% , իսկ երկրորդում` 35% : Որքա՞ն է ոսկու զանգվածային բաժինը (%) նոր ստացված համաձուլվածքում:

Սպիտակուցներ

Ածխաջրեր

Նուկլեինաթթուներ

Ճարպեր, լիպիդներ

Վիտամիններ

19)Ա)72։9=8

9+8=17

17.3=51

Բ)72։9=8

9+8=17

340։17=20

20)Ա)90։9=10

90։10=9

10+9=19

19.4=76

Բ)9:10=10

90:10=9

10+9=19

190:19=10

21)Ա)100:2=50

Բ)50

22)Ա)80:4=20

Բ)

Քիմիական տարրեր և ատոմներ
Ներկայումս հայտնի են 118 քիմիական տարրերի ատոմներ։ Քիմիական տարրերը դասակարգվում են ըստ ատոմային համարի՝ էլեկտրոնների և պրոտոնների քանակով: Տարրերը դասավորված են պարբերական աղյուսակում ըստ իրենց քիմիական և ֆիզիկական հատկությունների:

Նյութեր և դասակարգումը
Մարդկությանը հայտնի է շուրջ 100 միլիոն նյութ։ Նյութ է կոչվում այն ամենը, ինչ ունի զանգված և զբաղեցնում է տեղ: Նյութերը կարելի է դասակարգել ըստ բաղադրության և ծագման:

Ըստ բաղադրության՝
Պարզ նյութեր (միատոմային՝ O₂, H₂)
Բարդ նյութեր (միացություններ՝ H₂O, NaCl)
Ըստ ծագման՝
Բնական նյութեր (օր.՝ ջուր, միներալներ)
Սինթետիկ նյութեր (օր.՝ պլաստիկ, դեղեր)
Նյութերի կառուցվածքային մասնիկներ
Նյութերի փոքրագույն կառուցվածքային մասնիկներն են ատոմները և մոլեկուլները։

Ատոմ՝ ամենափոքր մասնիկը, որը պահպանվում է քիմիական ռեակցիաներում (օր.՝ ածխածնի ատոմը՝ C, թթվածնի ատոմը՝ O)։
Մոլեկուլ՝ մի քանի ատոմներից կազմված մասնիկ (օր.՝ ջրի մոլեկուլ՝ H₂O, թթվածնի մոլեկուլ՝ O₂)։
Պարզ նյութ
Պարզ նյութ է կոչվում այն նյութը, որը կազմված է միայն մեկ տեսակի ատոմից։

Դասակարգում՝
Մետաղներ (օր.՝ երկաթ՝ Fe, ոսկի՝ Au)
Ոչ մետաղներ (օր.՝ թթվածին՝ O₂, ազոտ՝ N₂)
Բարդ նյութ
Բարդ նյութ է կոչվում այն նյութը, որը կազմված է տարբեր տեսակի ատոմներից։

Դասակարգում՝
Անօրգանական միացություններ (օր.՝ ջուր՝ H₂O, աղ՝ NaCl)
Օրգանական միացություններ (օր.՝ շաքար՝ C₆H₁₂O₆, մետան՝ CH₄)
Նյութերի հատկություններ
Նյութերը ունեն տարբեր ֆիզիկական և քիմիական հատկություններ.

Ֆիզիկական՝ գույն, զանգված, խտություն, հալման ջերմաստիճան (օր.՝ ջրի հալման կետը 0°C է)
Քիմիական՝ ռեակցիաներ տարբեր նյութերի հետ (օր.՝ երկաթի օքսիդացում, թթուների հետ աղերի առաջացում)

Ֆիզիկական և քիմիական երևույթներ: Քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները: Քիմիական ռեակցիաների տեսակները՝ միացման, քայքայման, տեղակալման, փոխանակման, կատալիտիկ, օքսիդավերականգնման:

Լաբորատոր փորձեր` <<Քիմիական ռեակցիաների տեսակները>>.

Տեղակալման և միացման ռեակցիաներ՝ ջրածնի ստացումը և այրումը

Փոխանակման ռեակցիա՝ պղնձի (II) հիդրօքսիդի ստացումը

Քայքայման ռեակցիա՝ ամոնիումի երկքրոմատի քայքայումը:

Առաջադրանք. Գրեք կատարած ռեակցիաների քիմիական հավասարումները, հավասարեցրեք և նշեք ռեակցիայի տեսակը:

Վերջնարդյունքները. Սովորողը.

Նշված կետերը վերաբերում են քիմիայի թեմաներին և գիտելիքներին, որոնք պահանջվում են քիմիական հաշվարկների և նյութերի հատկությունների վերաբերյալ: Դրանք ներառում են հետևյալ հիմնադրույթները.

1. Բաղադրության հաստատունության օրենք – Ըստ այս օրենքի, քիմիական միացության որակական և քանակական բաղադրությունը միշտ հաստատուն է, անկախ այն բանից, թե որտեղից կամ ինչպես է ստացվել նյութը:

2. Քիմիական բանաձևեր – Նյութերի քիմիական բանաձևերի կազմում ըստ ատոմների օքսիդացման աստիճանի և հակառակը՝ օքսիդացման աստիճանների որոշում:

3. Նյութերի որակական և քանակական բաղադրություն – Քիմիական բանաձևով որոշվում է, թե նյութը ինչ տարրերից է կազմված և որքան են այդ տարրերի ատոմների քանակները (ինդեքսները):

4. Հարաբերական մոլեկուլային զանգված (Mr) – Հաշվում է նյութերի մոլեկուլային զանգվածները և որոշվում են տարրերի զանգվածային բաժինները և մոլային բաժինները բարդ նյութերում:

5. Մոլային զանգված – Հաշվում է նյութի մոլային զանգվածը (գ/մոլ), ինչպես նաև ըստ նյութաքանակի (n)՝ մասնիկների թիվը (N), զանգվածը (m) և հակառակը:

6. Քիմիական ռեակցիաների հատկանիշներ – Քիմիական ռեակցիաների ընթանալու 6 հատկանիշներ, ինչպես նաև ռեակցիայի տեսակները (միացում, քայքայում, տեղակալում, փոխանակում, վերօքս և ոչ վերօքս, կատալիտիկ և ոչ կատալիտիկ ռեակցիաներ):

7. Նյութի զանգվածի պահպանման օրենք – Նյութի զանգվածի պահպանման օրենքի հիման վրա կազմվում և հավասարեցվում են քիմիական ռեակցիաների հավասարումները:

8. Հաշվարկային առաջադրանքներ – Կատարում են հաշվարկներ ըստ քիմիական ռեակցիաների հավասարումների:

9. Գազերի մոլային ծավալ – Գիտելիքներ գազերի մոլային ծավալի (Vm, ն.պ.) վերաբերյալ, և գազերի նյութաքանակի (n), մոլեկուլների թվի (N), զանգվածի (m) հետ կապված հաշվարկներ:

10. Գազերի հարաբերական խտություն (D) – Հաշվարկներ գազերի հարաբերական խտության վերաբերյալ՝ համեմատելով այն օդի, ջրածնի, հելիումի հետ:

Սրանք հիմնական հասկացություններ են, որոնք օգտակար են քիմիայի տարբեր խնդիրների լուծման համար, ներառյալ քիմիական ռեակցիաների հաշվարկները, նյութերի կառուցվածքի ուսումնասիրությունը և գազերի հատկությունների որոշումը։

Աշունը տարվա չորս եղանակներից մեկն է, որը առանձնանում է իր անկրկնելի գեղեցկությամբ և մեղմ գույներով։ Աշնան ամիսներն են սեպտեմբեր, հոկտեմբեր և նոյեմբեր, և այս ամիսների ընթացքում բնությունն անցնում է մեծ փոփոխությունների միջով։

Осень – одно из четырех времен года, которое отличается неповторимой красотой и нежными красками. Осенние месяцы — сентябрь, октябрь и ноябрь, и в эти месяцы природа претерпевает большие изменения.

Սիրելի ճուտիկ. շատ լավ է, որ դու քեզ լիովին երջանիկ ես զգում, բայց դու գիտես նաև, որ ես առանձնապես չեմ հավատում երջանկությանը: Դժբախտությանը՝ նույնպես: Թե մեկը, թե մյուսը լինում են ներկայացումներում, կինոներում և գրքերում, իսկ կյանքում իրականում դա գոյություն չունի:
Ես հավատում եմ այն բանին, որ ապրում ես այնպես, որքան դրան արժանի ես (քո տաղանդով ու մարդկային հատկություններով), իսկ երբ չես անում այն, ինչ պետք է, ապա դրա համար հատուցում ես կրկնակի…
Եվ այսպես, ահա քո խենթ հոր խորհուրդները: Ինչի պետք է հասնել. աշխատիր համարձակ լինել, ողջախոհ, կարողացիր լավ աշխատել և ձիու թամբին ամուր մնալ: Եվ այսպես շարունակ:

Ինչ պետք է չանել. մի ձգտիր դուր գալ ամենքին: Անցյալի մասին մի մտածիր, ապագայի մասին՝ նույնպես: Եվ այն մասին, թե ինչ կպատահի քեզ, երբ հասունանաս: Եվ այն մասին, թե ինչ-որ մեկը քեզ ինչպես կբնորոշի: Հաջողությունների և անհաջողությունների մասին՝ նույնպես, եթե դրանք քո մեղքով չեն կատարվում: Ծնողներիդ մասին մի մտածիր, տղաների, քո հիասթափութունների մասին՝ ևս:
Ինչի մասին պետք է մտածել. Կյանքում ի՞նչ ձգտումներ ունեմ, ուրիշներից լավն եմ, թե՞ վատը` ա) ուսման մեջ, բ) մարդկանց հասկանալու և նրանց հետ հաղորդակցվելու հարցերում, գ) սեփական մարմինը տիրապետելու ընդունակության մեջ:
Սիրում եմ քեզ՝ Հայրիկ:

Կարդացե՛ք ստեղծագործությունը և կատարե՛ք ա և բ առաջադրանքները.

ա) Ներկայացրե՛ք պատմվածքի հերոսներին:

Պատմվածքի հերոսներն են հայրը՝ Ֆրենսիս Սքոթ Ֆիցջերալդը, և նրա դուստրը։ Ֆիցջերալդը նամակի միջոցով հաղորդակցվում է իր աղջկա հետ, նրան հորդորելով լինել ինքնուրույն, համարձակ, և զգոն՝ ինչպես իր որոշումների, այնպես էլ սեփական արժեքների նկատմամբ։ Այս նամակի ձևով խորհրդի միջոցով հայրը ցուցադրում է իր հոգատարությունը և զավակի հետ հոգեբանական կապը

բ) Ո՞րն է պատմվածքի արժանիքը (արժանիքները): Ընտրե՛ք տարբերակներից մեկը (մի քանիսը) և հիմնավորե՛ք.

անմիջականությունը, անկեղծությունը,
սյուժեն հետաքրքիր է ,
լարված դեպքեր են նկարագրված,
հումորային է պատումը,
ստեղծագործության մեջ կարևոր գաղափար է ներկայացված,
արժանիք չունի


Անմիջականությունը և անկեղծությունը: Պատմվածքը անմիջական է ու անկեղծ։ Ֆիցջերալդի խոսքերը պարզ են, լիքը փորձառությամբ ու հորդորներով։ Նա անկեղծորեն ներկայացնում է իր վերաբերմունքը երջանկության և դժբախտության նկատմամբ, ցույց է տալիս, թե ինչպես է կարևորում իր դստեր ինքնաճանաչումը։ Հոր խոսքը լիովին ազատ է պաթոսից, ինչը նամակն ավելի մոտ է դարձնում ընթերցողին։

1) 18×2+43x−18=0 հավասարումը: Գտիր այս հավասարման գործակիցները:


Ավագ անդամի գործակիցը՝ 18
Երկրորդ անդամի գործակիցը՝ 43
Ազատ անդամ 18

2) Գտիր տրված −3×2+7x−15=0 քառակուսային հավասարման գործակիցները:

Ավագ անդամի գործակիցը՝ -3

Ազատ անդամը՝ -15

3) Հետևյալ հավասարումներից ո՞րն է հանդիսանում քառակուսային հավասարում:

Ընտրիր ճիշտ պատասխանի տարբերակը:

2x+3=0
3x−7=0
5×2−23=0
4) Բերված տեսքի հավասարումներ
x2+2x−10=0 հավասարումը՝
բերված տեսքի չէ:
բերված տեսքի է:

5) Հավասարման արմատ
Արդյո՞ք 5 թիվը հետևյալ հավասարման արմատ է` x2−x−2=0

արմատ է
արմատ չէ

6)Քառակուսային հավասարման տարբերիչի հաշվարկը
Գտիր քառակուսային հավասարման տարբերիչը 2×2+9x+13=0

D=9²-4.2.13

D=81-104

D=-23

Պատասխան՝ D=-23

7)

Քառակուսային հավասարման տեսքը
Տրված հավասարումներից ո՞րն է հանդիսանում քառակուսային հավասարում:

Ընտրիր ճիշտ պատասխանի տարբերակը:

15×2+22x−23=0
3x+86x−13=0
x−4x−−√+5=0
8)Կազմիր քառակուսային հավասարում, որում՝

ավագ անդամի գործակիցը հավասար է 4 -ի,
x-ի գործակիցը հավասար է 9 -ի,
ազատ անդամը հավասար է 2.53 -ի:

Պատասխան՝


4x^2 + 9x + 2.53 = 0

9)Քառակուսային հավասարման լուծումը
5 թիվը հետևյալ՝ x2−3x−1=0 հավասարման լուծում

Լուծում չէ

10)Քառակուսային հավասարման տարբերիչը
Թվարկված թվերից ո՞րն է հետևյալ 3×2+1=0 քառակուսային հավասարման տարբերիչը:

Ընտրիր ճիշտ պատասխանի տարբերակը:
−12
9
38

D =0²-4.3.1

D=0-12

D=-12

Պատասխան D=-12

11)

Հավասարումների տեսակներ
Տրված է 9×2=0 հավասարումը: Այս հավասարումը

թերի հավասարում է
իռացիոնալ հավասարում է
ճիշտ պատասխան չկա
գծային հավասարում է
12)

Աղյուսակի լրացում
Լրացրու աղյուսակը:Քառակուսային հավասարումabcD6x2+5x+14=0

13)