Posted in English 9, topics

Friend in need is a friend indeed.

When everything is going well, many people may appear to be your friends,but when life gets tough, only genuine friends stand by your side. These are the people who offer support, encouragement, and comfort without expecting anything in return. A true friend doesn’t just share your laughter but also holds your hand through tears. In times of struggle, their loyalty shines the brightest, proving that real friendship is built not on convenience, but on care and trust.

Posted in English 9, topics

I would like my favourite occupation to be my speciality.

We all know that the efficiency of any work is doubled when the person doing that work does it with pleasure and great desire. If you manage to make your favorite occupation or hobby your work and do it with love, no obstacle can hold you back. The work process and the result both depend on how the working person is inclined towards the work. If you are engaged in your favorite work, you will definitely do it well. Although it is very difficult to create a job that is your favorite occupation, life can present many difficulties and various jobs that are necessary at the moment. However, you should make such moments temporary and strive to create your own ideal job.

I am involved in various activities and have many preferences. My future career should definitely be to my liking so that I can enjoy my work and approach it with love. While many of my hobbies may not become careers, I will never stop pursuing them. After all, work is a significant part of our lives. Even if there are many changes, most of our lives involve work, and we should strive to make it enjoyable.

Posted in Գրականություն 9

Տավուշի Գյուղերը

Տավուշի մարզը գտնվում է Հայաստանի հյուսիսարևելքում և հայտնի է իր գեղեցիկ լեռնային բնությամբ, անտառներով, գետերով և պատմական հուշարձաններով։ Տավուշում կան բազմաթիվ գյուղեր, որոնցից յուրաքանչյուրը ունի իր պատմությունը, մշակույթը և բնական առանձնահատկությունները։ Ահա Տավուշի մարզի մի քանի գյուղերի մասին ընդհանուր տեղեկատվություն.

1. Բերդավան
Գտնվում է Նոյեմբերյանի տարածաշրջանում։
Հայտնի է իր միջնադարյան Բերդավան բերդով։
Մերձակա անտառներում շատ զբոսաշրջիկներ գալիս են արշավների և պիկնիկների։
2. Ենոքավան
Զբոսաշրջային հայտնի գյուղ է՝ մոտակայքում է «Yell Extreme Park»-ը։
Առաջարկվում են zipline-ներ, ժայռամագլցում, հեծանվարշավներ։
Գյուղն ունի նաև գեղեցիկ ժայռապատկերներ և անտառային արահետներ։
3. Դիլիջան (քաղաք, բայց նաև ունի գյուղատիպ թաղամասեր)
Չնայած քաղաք է, բայց բաղկացած է գյուղատիպ հատվածներից։
Հայտնի է Դիլիջանի ազգային պարկով, բնապահպանական կենտրոններով, մաքուր օդով և «Հայաստանի Շվեյցարիա» անվամբ։
4. Ճամբարակ (նախկին Գետաբեկ)
Գյուղատիպ քաղաքային բնակավայր է՝ Սևանի ափին։
Մոտակայքում են միջնադարյան վանքեր ու ամրոցներ։
5. Կոթի
Գտնվում է ադրբեջանական սահմանի մոտ, հաճախ ենթարկվում է կրակոցների։
Բնակիչները հիմնականում զբաղվում են գյուղատնտեսությամբ։
6. Այգեձոր
Բնության սիրահարների շրջանում տարածված վայր է։
Գյուղի շրջակայքում կարելի է տեսնել տպավորիչ ժայռեր, անտառներ, ինչպես նաև սրբատեղիներ։

Posted in English 9, topics

Healthy lifestyle.

A healthy lifestyle involves habits and choices that promote physical, mental, and emotional well-being. Here are some key components:

Balanced Diet: Eat a variety of fruits, vegetables, whole grains, lean proteins, and healthy fats. Limit sugar, salt, and processed foods.


Regular Exercise: Aim for at least 30 minutes of physical activity most days—walking, running, dancing, or playing sports.


Adequate Sleep: Most people need 7–9 hours of sleep per night to function well.


Hydration: Drink enough water throughout the day—usually about 8 glasses (2 liters), but it can vary.


Mental Health Care: Manage stress through relaxation techniques, hobbies, social support, or professional help if needed.


Avoid Harmful Substances: Don’t smoke, limit alcohol, and avoid drugs.


Regular Checkups: Visit the doctor and dentist regularly for preventive care.

Posted in կենսաբանություն 9

Կենսաբանություն

Աստվածարար վարկած (կրոնական) — Կյանքը ստեղծվել է Աստծո կողմից։ Սպոնտան (ինքնաբուխ) առաջացման վարկած — Կյանքը առաջացել է ինքնաբուխ՝ անշունչ նյութերից։ Կենսածին (բիոգենեզ) վարկած — Կյանքը կարող է առաջանալ միայն արդեն գոյություն ունեցող կենդանի օրգանիզմից։ Կոսմոգեն (պանսպերմիա) վարկած — Կյանքի սերմերը տիեզերքից են հայտնվել Երկիր։ Քիմիական էվոլյուցիայի վարկած — Կյանքը ձևավորվել է Երկրի վրա՝ բարդ քիմիական նյութերի երկարատև էվոլյուցիայի արդյունքում։

Ո՞րը համարեմ ամենահավանական, ինչո՞ւ։

Ես ամենահավանականը կճանաչեմ քիմիական էվոլյուցիայի վարկածը, քանի որ այն գիտականորեն հիմնավորված է փորձերով (օրինակ՝ Միլլերի փորձը), բացատրում է, թե ինչպես պարզ նյութերից կարող էին առաջանալ բարդ օրգանական միացություններ, որոնք հետո կազմել են կյանքի հիմքը։

Ո՞րը համարեմ ամենաանհավանական, ինչո՞ւ։

Ամենաանհավանականը ինքնաբուխ առաջացման վարկածն է, որովհետև գիտական փորձերը ցույց են տվել, որ կյանքի առաջացումը միայն ինքնաբուխ՝ անշունչ նյութերից առանց որևէ արտաքին գործոնի, հնարավոր չէ։ Այս տեսությունը հին ժամանակներում տարածված էր, բայց հետագայում ապացուցվեց դրա անհնարինությունը։

Posted in կենսաբանություն 9

Կենսաբանություն 9


Էկոլոգիական գործոնները (կամ էկոլոգիական գործիչները) այն պայմաններն են, որոնք ազդում են օրգանիզմների վրա և որոշում են նրանց գոյությունը, զարգացման արագությունը, վարքագիծը և տարածումը։ Դրանք բաժանվում են երեք հիմնական խմբի՝ ըստ ծագման բնույթի:

1. Աբիոտիկ գործոններ (ոչ կենդանի բնույթի գործոններ)

Սրանք բնական միջավայրի ֆիզիկական և քիմիական պայմաններն են։

Օրինակներ.

Ջերմաստիճան Լույս Ջուր (խոնավություն) Հող (բնույթը, աղայնությունը, թթվայնությունը) Օդի բաղադրությունը Ցրտահարվածություն կամ չորություն

2. Բիոտիկ գործոններ (կենդանի օրգանիզմների ազդեցությունը)

Սրանք մեկ օրգանիզմի ազդեցություններն են մյուսի վրա։

Օրինակներ.

Մրցակցություն (երկու տեսակի միջև՝ սննդի, տարածքի համար) Որս և որսորդություն Պարազիտիզմ Սիմբիոզ (օրինակ՝ միջատների և ծաղիկների փոխշահավետ կապը)

3. Անտրոպոգեն գործոններ (մարդու գործունեության արդյունքը)

Սրանք մարդու ուղիղ կամ անուղղակի ազդեցություններն են էկոհամակարգերի վրա։

Օրինակներ.

Օդի, ջրի, հողի աղտոտում Անտառահատում Շինարարություն և ճանապարհաշինություն Կենսաբազմազանության ոչնչացում Գյուղատնտեսական քիմիական նյութերի